door Gert de Meijer
INLEIDING
Gitaarspelen doen veel mensen op deze aardbodem. Sommigen beroepsmatig, de meesten als hobby. Je speelt gitaar...enne, wat voor soort muziek dan? - en dan beginnen de moeilijkheden: je legt uit wat je doet en voor de een is dat gemakkelijker te begrijpen dan voor de ander.
In mijn geval zeg ik dan: ik ben fingerstyle-gitarist. Dan haken de meesten al af, want dit is een niet zo weid verbreid begrip. Immers, een klassieke gitarist doet ook aan fingerstyle, een jazz-gitarist ook, en country-, blues-en folk-gitaristen ook...
Persoonlijk laat ik het dan afhangen van de vragensteller of ik uitleg dat mijn muziek wel lijkt op wat bijv. Harry Sacksioni doet of dat ik een uitgebreider verhaal vertel. Okay - het uitgebreide verhaal dus:
Een gitaar bespeel je door je snaren te laten klinken in combinatie met accoorden, grepen en vingerzettingen op de hals. Speel je met een plectrum, dan speel je slaggitaar of als je het combineert met licks op afzonderlijke snaren, speel je flatpicking (een geliefde bezigheid onder de country-jongens). Speel je echter met je vingers, ben je een tokkelaar dus, dan ben je waarschijnlijk een fingerstyle-gitarist.
Wat is nu het verschil tussen fingerpicking en fingerstyle?
De term fingerpicking komt uit de zuidelijke staten van de USA. De manier om liedjes op een gitaar te begeleiden gebeurde / gebeurt met een techniek waarbij de duim van de linkerhand (voor rechtshandige gitaristen) een basis-ritme neerlegt, een kadans, door het spelen van de bassen van de accoorden. Daarnaast worden dan één of twee vingers gebruikt
om de hogere snaren te spelen.
Hoe ervarener / creatiever je wordt, hoe meer je die hogere snaren kunt benutten om melodie-lijnen te spelen. Ook de bassen kun je natuurlijk mee laten doen.
Deze techniek is handig als begeleiding bij folk-en bluessongs. Bovendien kun je het afwisselen met slaggitaar, waardoor veel dynamiek ontstaat.
Er zijn gitaristen die vanuit dit idioom zich specialiseerden in het spelen van melodieën,
en echte gitaarcomposities maken. Chet Atkins en de fransman Marcel Dadi
zijn voorbeelden.
John Fahey is een gitarist die met deze techniek een eigen cult maakte.
Muziek met veel spiritualiteit.
Fingerstyle gitaar is eigenlijk meer een verzamelterm voor gitaristen die zich toeleggen
op het bespelen van de gitaar met allerlei rechterhand-technieken, en bij wie de compositie
centraal staat.
Er wordt dus niet vastgehouden aan de traditionele fingerpicking, maar men zoekt juist
naar uitbreidingen van technieken, zolang het de compositie dient.
Vandaar dat fingerstyle-gitaar gerelateerd kan worden aan een persoonlijke stijl van spelen.
Tapping, arpeggio's, powerpicking... dat zijn technieken die gebruikt kunnen worden.
De composities, de techniek (en ook wel het technische nivo) en de persoonlijke touch van de gitarist maken het geheel.
Er zijn veel goede fingerstyle gitaristen, echte gitaarkunstenaars.
Voorbeelden zijn er te over: Pierre Bensusan, Jacques Stotzem, Laurence Juber, Peter Finger,
Martin Simpson, Tommy Emmanuel, Leo Kottke...
Tip: bezoek eens de site van Acoustic Music Records en download
samples in MP3. Hier vind je tal van fingerstyle-gitaristen die allemaal gemeen hebben dat ze
een eigen stijl combineren met een hoog technisch nivo.
